معرفی انواع بافت در سنگ شناسی

انواع بافت سنگ های آتشفشانی

پورفیریک:

بلورهای درشت یا فنوکریست در متن ریز بلور یا شیشه ای.

بافت اینترسرتال:

در بین کانی های سنگ فضاهای خالی دیده می شود که این فضاها با شیشه یا محصول دگرسانی آن پر می شود.

بافت تراکیتی:

نوعی بافت پورفیریک با خمیره میکرولیتی یا میکرولیتی –شیشه ای که در آن میکرولیت های فلدسپار، حالت جریانی دارند.

بافت اسفرولیتی:

بافتی که در آن شیشه ای فلدسپاری و سیلیسی به صورت شعاعی متبلور شده اند

بافت شیشه ای:

قسمت اعظم سنگ از شیشه تشکیل شده و گاهی حالت جریانی دارد که بافت شیشه ای جریانی می گویند.

 بافت دم چلچله ای:

بلورهای سنگ و شیشه به حالت دم پرستویی و حاصل سرد شدن یا تبلور سریع می باشند.

بافت اسپینیفکیس:

بافتی که در سنگ های اولترامافیک خروجی ( گدازه کوماته ایت ) دیده می شود. در این بافت الیوین ها و پیروکسن ها به صورت اسکلتی، داربستی یا زنجیره ای دیده می شوند.

انواع سنگ های آتشفشانی

سنگ داسیتی – ریولیتی:

دارای فنوکریستهای کوارتز همراه با کانی فلدسپار و پلاژیوکلاز در یک زمینه دانه ریز فلدسپار و کوارتز. این سنگ ها معادل آتشفشانی سنگ های گرانیتی می باشند.

سنگ تراکیتی:

حجم اصلی این سنگ ها را فلدسپار به ویژه فلدسپات آلکالن تشکیل می دهد که به صورت فنوکریست و خمیره سنگ یافت می شود.

سنگ آندزیت و بازالت:

فراوانترین سنگ های آتشفشانی که دارای کانی های رنگین زیادی است. مانند تراکیتها، فنوکرسیت کوارتز وجود ندارد ولی فنوکرسیت پلاژیوکلاز و کانی های رنگین زیاد است. در خمیره نوع سنگ فلدسپار آلکالن وجود ندارد و خمیره عمدتا از پلاژیوکلاز و پیروکسن می باشد.

سنگ های فنولیتی، تفریتی و بازانیت:

تشخیص صحرایی این سنگ ها بسیار مشگل است، مگر اینکه سنگ دارای مقدار زیادی فنوکریست های فلدسپاتوئید مانند لوسیت، نفلین و آنالسیم باشد. این سنگ ها در بازالت آلکالن و مناطق ریفت قاره ای وجود دارد.

ادامه نوشته

طرز تهیه سیمان پرتلند

فرستنده : آقای امین خدامردی

email:amin.khodamardi@gmail.com

طرز تهیه سیمان پرتلند:

برحسب نوع مواد اولیه که در دسترس است بطور کلی سیمان را به دو طریقه تهیه می کنند که عبارتند از تر و خشک .در روش تر مواد اولیه در آب با هم مخلوط و آسیا می گردند و در متد خشک همانطور که از اسم آن بر می آید مواد اولیه در حالت خشک مخلوط و آسیا می شوند.

در محلی که از سنگ گچ استفاده میکنند ابتدا سنگ گچ را از معدن استخراج نموده و آنرا در آب آسیا می نمایند . این آسیا به صورت مخزن استوانه ای شکل بوده که بر محور وسط ان بازوی متحرک وصل شده و در اثر گردش بازوها قطعات سنگ گچ خرد می شوند وبا آب مخلوط  می گردند . خاک رس  به طرز مشابهی با آب مخلوط می شوند . دو مخلوط فوق را با نسبت معین با یکدیگر مخلوط نموده و آنرا از صفحه های صافی میگذرانند.

دوغاب حاصل را در مخازنی که دارای به همزن های مکانیکی و یا هوای فشرده میباشند ذخیره و مرتبا بهم میزنند تا ته نشین نشود .

در محلی که از سنگ آهک به عنوان ماده اولیه استفاده می کنند ابتدا باید سنگ را بوسیله دینامیت منفجر نمود و سپس آنرا استخراج نموده و در سنگ شکن های مخصوص بتدریج آنرا خرد نمود .گرد سنگ آهک را در آسیاهای ساچمه ای با دوغاب خاک رس مخلوط  می نمایند .در این آسیا خرد شدن سنگ آهک به نرمی آرد کامل می شود و دوغاب حاصل به مخازن مخصوص ذکر شده هدایت می شود . از این مرحله به بعد بدون توجه به نوع مواد اولیه طرز تهیه یکی میباشد.دوغاب ذخیره شده بین 35 تا 50 درصد آب همراه دارد و فقط در حدود 2 درصد از مواد از الک شماره 170 ممکن است عبور ننماید . برای تنظیم نهایی نسبت مواد آهکی به رسی در مخزن مخصوص دوغاب هائی را که دارای نسبت های مختلف هستند با هم مخلوط می کنند تا نسبت لازم بدست آید.

ادامه نوشته

زمین شناسی اقتصادی


فرستنده: آقای محسن رجایی

email:rajaie-mohsen2002@yahoo.com

زمین شناسی اقتصادی

. شاخه ای از علم زمین شناسی که درباره نحوه تشکیل و ژنز آن دسته از مواد زمین که دارای ارزش اقتصادی هستند صحبت می کند

معدن کاری : تبدیل یک پتانسیل موجود در طبیعت (کانسار) به یک پتاسیل فعال

.کانی:مواد معدنی طبیعی که دارای ترکیب شیمیایی و خواص فیزیکی تقریبا ثابتی دارد  (Mineral)

کانه:کانی اقتصادی است . اگر بتوانیم از یک کانی حداقل یک فلز استخراج کنیم به آن کانه گفته می شود ، مثل اسفالریت ، گالن(Ore Mineral)

کانی های صنعتی: کانی اقتصادی ارزشمندی که مصرف غیر فلزی داشته باشد ، مثل گچ ، زغال ، باریت ، لیمونیت (Industeral Mineral)

باطله:  مواد معدنی (کانی) که ارزش اقتصادی نداشته باشد و جز مواد اضافی است . که البته به صورت نسبی بوده و با زمان یا مکان تغییر می کند ، مثال در معدن آهن سیلیس مزاحم و در معدن کوارتز برای شیشه سازی آهن مزاحم است . (Gange)

کانسنگ : مجموعه ای از چند کانی که حداقل یکی از این کانی ها ارزش اقتصادی داشته باشد .(Ore)

عیار  : معیاری برای سنجش کیفیت ماده معدنی . مقدار فلز موجود در کانسنگ را عیار می گویند (Grade)
گرم در تن PPM Parts per million
مثال 5 پی پی ام یعنی 5 گرم طلا به ازای هر تن 

به نسبن کانه به کانسنگ گفته می شود از آنالیز کانی شناختی برای شناسایی آن استفاده می شود . در واقع یک جور عیار می باشد . (Tenor)

کانسار : ذخیره معدنی . تجمع طبیعی مواد معدنی که بعد از اکتشاف ، استخراج و فرآوری به طور سود دهی به فروش برسد . (Ore deposit)

منابع معدنی : هم کانسار را در بر می گیرد + آن دسته از تجمع طبیعی که امروزه قابل بهره برداری نیست . (Ore resource)

آنومالی : تجمع طبیعی که مشخص نیست به طور سوده باشد . (Anomali)
الف – عوامل زمین شناختی ب- عوامل غیر زمین شناختی

عوامل زمین شناختی*
.1.عیار یا ترکیب شیمیایی 
.2. مقدار ذخیره
.3. کانی ها و عناصر همراه
.4. موقعیت جغرافیایی

عوامل غیر زمین شناختی *
.1. عوامل تکنولوژیکی
.2. قوانین دولتی (مالیات ، واردات ، صادرات)

ادامه نوشته

اانواع کوهزایی

انواع کوهزایی

۱-کوهای ناشی از چین خوردگی
۲- کوهای ناشی از فعالیت اتشفشانی
۳-کوه های گسلی
۴- ژئوسنکلین ها
میزان نشیت کف حوضه 12 متر به ازای هر میلیون سال است .

ساختمان ژئو سنکلین ها
قسمت های اصلی ژئو سنکلین ها نواحی گود ان است که معمولا در همه جا به شکل گودی طویل می باشد . در یک ناحیه ژئو سنکلین ممکن است که چندین گودی وجود داشته باشد که معمولا تمام انها در جهت طویل اند و به وسیله گسله هایی محدود شده اند . کف قسمت اصلی ژئو سنکلین ممکن است از جنس اقیانوسی و لایه ها ی بازالت که بوسیله سنگهای رسوبی پوشیده شده ، و یا از جنس پوسته قاره های باشد که در این حالت قسمت اصلی ان از سنگهای ضخیم ، اذرین و دگرگونی چین خورده تشکیل شده و در زیر ان قشر بازالتی قرار دارد .
در حاشیه ژئو سنکلین ها ، ممکن است قطعات به سمت بالا حرکت کنند و ژئو انتی سنکلین را بوجود اورد . در چنن مواردی ، مواد رسوبی و اتشفشانی که در گود های رسوب کرده اند . چین خوردگی پیدا می کنند وبدین ترتیب گودی ژئوسنکلین به شکل ناودیس شکنجی ، در می آید . از جمله دیگر قسمت های مهم ژئو سنکلین ها ، حوضه های کوهزایی آنهاست .

انواع ژئو سنکلین ها:
الف ) میوژئوسنکلین - این نام به آن دسته از ژئو سنکلین ها اطلاق می شود که تقریبا تمام نهشته های آن را سنگ های رسوبی تشکیل می دهند . از جمله سنگهایی که در این دسته ژئو سنکلین ها دیده می شود می توان از آهک ، شیل ، ماسه سنگ کوارتزی و کنگلومرا نام برد . وجود بعضی از مشخصات از جمله ترک های گلی ، اوولیتها ، آثار آلگ ها و مشخصات مشابه ان ، موید این مطلب است که رسوبگذاری در ابهای کم عمق انجام گرفته است . ندرتا ممکن است سنگ های اذرین نفوذی یا آتشفشانی نیز در داخل رسوبات این دسته مشاهده می شود .
ب ) ایوژئوسنکلین – ایوژئوسنکلین ، به نوعی ژئوسنکلین اطلاق می شود که در آن ، بطور متناوب سنگهای رسوبی و آتشفشانی قرار گرفته اند . ضخامت این رسوبات به مراتب بیشتر از رسوبات میوژئوسنکلین است . سنگهای رسوبی این دسته ، عموما آواری و شامل شیل ، گریواک و کنگلومراست . سنگهای آتشفشانی آن نیز معمولا جریان های گدازه ، توف ، سیل و دایک های کم عمقی است که جنس انها غالبا آندزیت و ندرتا بازالت یا ریولیت است .
ج ) پارالیاژئوسنکلین – این نام به ان دسته از ژئو سنکلین ها گفته می شود که در حاشیه ارام قاره ها قرار دارند . رسوبات این حوضه ها ، گسترش وسیعی دارند و سرعت رسوبگذاری در انها به 34 متر در سال می رسد . و معمولا در بین رسوبات ان مواد اتشفشانی وجود ندارد .

مراحل مختلف ژئوسنکلین
الف ) مرحله اصلی – فاز اولیه از مرحله اصلی ژئو سنکلین معمولا توام با تشکیل بعضی گسل های است که کف ان را قطع می کند . بعضی از قطعات کف ژئو سنکلین ، از اطراف به توسط گسلها محدود شده و فرونشینی انها سبب ایجاد گودی ژئو سنکلین می شود . مطالعه رابطه بین گسل ها و قطعات موجود نشان دهنده این است که عامل اصل بوجود اورنده انها ، حرکات افقی یا قائمی است که در فواصل متفاوتی ادامه داشته است.
از جمله ویژگی های مهم گودی سنکلین ها ، سیستم گسل های عمیق و نیز نواحی ای است که فاقد پوسته قاره ای اند . که بعد ها در طی توسعه ژئو سنکلین ها حقیقی ، سنگهای گسل های عمیق مربوط به قشر های بازالتی و یا حتی قسمت های بالای گوشته ، ممکن است و در امتداد گسله ها به سطح زمین رانده شده و در انجا نمایان شود. در فاز نهایی مرحله اصلی ، تقریبا تمام گودی ژئو سنکلین از رسوبات متناوب رس و ماسه سنگ موسوم به فلیش پر می شود . در داخل این رسوبات ، لایه های مارلو و کربن های مختلف نیز مشاهده می گردد.
ب ) مرحله کوهزایی پس از خاتمه چین خوردگی در مرحله اصلی در اثر فرونشینی ، گودیهای دیگری موسوم به گودیهای کوهزایی بوجود می اید و در همین زمان ، بالا امدگی کوهزایی نیز تشکیل می شود . گر چه در بعضی موارد ، این گودیها عمیق ترین قسمت ژئو سنکلین ها را تشکیل می دهد ولی این امر در تمام موارد صادق نیست ، گودیهای موجود در حواشی کراتن ها از جمله معروفترین گودیهای کوهزایی به شماره می ایند . این گودیها معمولا با رسوبات ضخیمی از مواد رسوبی و اتشفشانی پر می شود.


معدن فيروزه نيشابور

معدن فيروزه نيشابور

معدن فيروزه نيشابور در 55كيلومترى شمال غرب شهرستان نيشابور واقع شده است. فيروزه بعنوان يك كانى ثانويه در نتيجه تاثير محلولهاى سطحى بر سنگهاى آذرين دوران سوم در نواحى با آلتراسيون اوليه و درزه ها و شكستگى هاي ثانويه تكتونيكى تشكيل شده است. كانى سازى آن به سه شكل: رگچه و رگه، جانشينى و پركننده حفرات مى باشد. سنگ فيروزه بر اساس شكل و رنگ به انواع مختلفى تقسيم مي شود.

فیروزه


 

ادامه نوشته

خاك نسوز (گل آتشخوار)

خاك نسوز (گل آتشخوار)

خاك نسوز يك ماده نسوز سيليسي است كه pH اسيدي دارد، رطوبت مي‌پذيرد و به‌خوبي به قالب در مي‌آيد تا در دماي بالا پخته شود و سخت گردد. نقطه‌ ذوب آن بالاتر از 1420 درجه سلسيوس و مرتبه آذرسنجي آن حدود 15 است.

خاك نسوز اساساً از كائولينيت با مقدار متغيري از Fe2O3 TiO2, SiO2, CaOتشكيل مي‌شود و به‌طور تقريبي داراي 45 درصد آلومين و 54 درصد سيليس است و به‌هنگام پختن تا حدود 10 درصد انقباض پيدا مي‌كند.

خاك نسوز، بيشتر در بخش‌هاي زيرين رگه‌‌هاي زغالي يافت مي‌شود و نسوز‌ها در اين نوع معادن داراي آهن كمتري است، زيرا به‌علت وجود اسيد‌هاي هوميك آهن آزاد مي‌شود و از محيط بيرون مي‌رود و تركيبات قليايي فلدسپات‌ها نيز به‌صورت محلول در مي‌آيد و درون خاك نسوز باقي مي‌ماند. خاك نسوز بيشتر در رسوبات آب شيرين يافت مي‌شود.

ويژگي مهم بسياري از خاك‌هاي نسوز قابليت خميري شدن يا قابليت جذب آب و تشكيل توده‌اي خميري است كه بتواند به‌راحتي به‌شكل دلخواه قالب‌گيري شود. خمير شوندگي خاك در اثر پخته شدن از ميان مي‌رود و رنگ خاك نسوز از زرد نخودي تا خاكستري تغيير مي‌كند.

خاك‌هاي نسوز پلاستيك و نيمه‌پلاستيك از نظر ويژگي‌هايي نظير پلاستيسيته، نسوزندگي و استحكام پيوند متغيرند، با افزودن مقدار كافي آب به آنها به‌صورت توده‌اي پلاستيك در آمده و قابل كار كردن مي‌شوند، انواع مرغوب آن داراي E.C.P 26 تا 33 است و عموماً مقدار كمي ناخالصي آهن و عناصر قليايي دارند.

کائولینیت

رده بندي سنگهاي آذرين2

رده بندي سنگهاي آذرين
  
   عوامل مختلفي در بوجود آمدن سنگهاي آذرين مؤثر است و بر حسب شدت تأثير اين عوامل سنگها ممکن است داراي ساخت و بافت و ترکيب کاني شناسي متفاوت گردند و بنابراين ترکيب شيمايي آنها نيز متفاوت خواهد بود. برخلاف تشکيل سنگ‌ها که يک امر طبيعي مي‌باشد طبقه‌بندي آنها بر هر مبنايي که بنا شود يک امر مصنوعي خواهد بود، بدين صورت که در طبعيت چنين طبقه‌بندي بين سنگها وجود ندارد. بلکه در طبعيت تغييرات سنگ‌ها آرام و تدريجي است. از طرف ديگر لزوم وجود يک سيستم طبقه‌بندي براي مقايسه سنگ‌هاي مختلف و به منظور داشتن يک زبان واحد بين آنهايي که سنگ و سنگ شناسي سر و کار دارند غير قابل انکار است. در طبقه‌بندي سنگ‌ها مبناهاي مختلفي اساس طبقه‌بندي قرار گرفته‌اند، در عده‌اي ترکيب شيميايي سنگ مبناي مقايسه قرار گرفته است. در دسته ديگر از مد سنگ‌ها يعني ترکيب کاني واقعي آنها استفاده شده است و سرانجام در دسته سوم نرم سنگ‌ها يعني ترکيب کاني فرضي سنگ‌ها با ترکيب شيميايي داده شده مبناي تقسيم‌بندي است.
  

ادامه نوشته

رده بندي سنگ‌هاي آذرين

رده بندي سنگ‌هاي آذرين

تعريف سنگ

مواد تشکيل دهنده پوسته زمين را سنگ مي گويند مانند سنگ گرانيت- سنگ آهک. كاني‌ها اجزاي اصلي سنگ ها مي باشند كه در متن سنگ پراكنده شده‌اند. بلورها را نيز مي توان در سنگ‌هاي مختلف مشاهده نمود. ممكن است سنگ ها از يك كاني تشكيل شده باشند يا اينكه تعدادي كاني در متن سنگ به صورت پراكنده وجود داشته باشند. به طور كلي سه نوع از سنگ‌ها را در طبيعت مي‌توان مشاهده كرد. طبقه بندي انواع سنگ‌ها به روش‌هاي مختلفي انجام مي گيرد كه در اين روش‌ها به فاكتور هايي از قبيل منشا، نحوه تشكيل، مكاني كه در آن سنگ‌ها شكل مي گيرند و .... توجه مي گردد. در حالت كلي سه نوع از سنگ‌ها را از نظر منشاء تشكيل مي توان شناسايي كرد كه در زير اين گونه تقسيم بندي آورده شده است.
  
  انواع سنگها از نظر منشاء تشکيل
  
  - 1 سنگ‌هاي آذرين
 -  2 سنگ‌هاي رسوبي
 -  3 سنگ‌هاي دگرگوني
   سنگ شناسي آذرين

ادامه نوشته

واگذارى نخستين معدن آموزشى به دانشگاه ها

واگذارى نخستين معدن آموزشى به دانشگاه ها

وزارت صنايع و معادن با هدف شکوفا کردن بخش معدن و ايجاد اشتغال براى دانش آموختگان اين رشته در قالب طرح فاجد(فارغ‌التحصيلان جوان دانشگاهى) علاوه بر واگذارى معادن آموزشى به دانشگاه هاى صنعتى کشور با تقبل نيمى از حقوق مهندسان معدن امکان جذب آنان از سوى بهره برداران را فراهم کرده است.محمدمسعود سمعيى نژاد معاون امور معادن و صنايع معدنى وزارت صنايع و معادن با اعلام اين مطلب، از تلاش اين وزارتخانه براى توسعه صنايع معدنى خبر داد و از طرح فاجد به عنوان استخوان بندى علمى کردن مديريت پروژه هاى معدنى کشور ياد کرد.وى که در حاشيه مراسم واگذارى نخستين معدن آموزشى به دانشگاه صنعتى اميرکبير که بر اساس تفاهمنامه بين سازمان صنايع و معادن تهران و دانشگاه امير کبير سخن مى‌‌گفت، افزود : وزارت صنايع و معادن آماده تامين معادن آموزشى براى دانشجويان رشته معدن است.سميعى نژاد از عزم وزارت صنايع و معادن براى پيگيرى طرح سرباز معدن خبر داد که اين طرح در دفتر فرماندهى کل قوا در دست بررسى است و در صورت موافقت اين دفتر، دانش آموختگان دانشکده هاى معدن کشور اين امکان را خواهند يافت تا خدمت وظيفه خود را در محيطى مرتبط با رشته تحصيلى خود انجام داده و به کسب تجربه بپردازند. ايرنا

 

مستقل نشدن بخش معدن در ادغام وزارتخانه‌ها خيانت به نسل‌هاى آينده است

مستقل نشدن بخش معدن در ادغام وزارتخانه‌ها خيانت به نسل‌هاى آينده است

در صورت ادغام وزارتخانه‌هاى صنايع و معادن و بازرگانى، ضرورى است که مديريت بخش معدن مستقل شده و وزارت معادن تشکيل شود. منصور قربانى - عضو هيات علمى دانشگاه شهيد بهشتى افزود: بهترين دوران بخش معدن کشور زمانى بود که مديريت بخش معدن مستقل بوده و تحت عنوان وزارت معادن و فلزات فعاليت مى‌کرد. در واقع آن دوران دوره طلايى بخش معدن کشور بود. وى با بيان اين‌که در دوره وزارت معادن و فلزات اقدامات خوب و منحصر به فردى انجام و سنگ‌بناى رشد و توسعه معادن و صنايع معدنى کشور گذاشته شد، خاطرنشان کرد: اما پس از ادغام وزارت معادن و فلزات با وزارت صنايع، هر دو بخش معدن و صنعت و به‌ويژه بخش معدن متضرر شد. به گفته او رشد فعلى بخش معدن و توليد 250 هزار تنى مس و 10 ميليون تنى سنگ آهن مديون اقداماتى است که در زمان وزارت معادن و فلزات انجام شد و سنگ بناى توسعه‌هاى فعلى در آن زمان گذاشته شد. وى با بيان اين‌که قطعا اگر وزارت معادن و فلزات آن زمان با وزارت صنايع ادغام نمى‌شد، در حال حاضر توليد فولاد کشور به 20 ميليون تن رسيده و درآمد ناخالص ملى از بخش معدن بسيار بيشتز از مقدار حاضر بود، تصريح کرد: بنابراين با توجه به تجربيات درخشان دوران استقلال مديريت بخش معدن در وزارت معادن و فلزات بديهى است که در صورت هر اقدامى براى ادغام وزارتخانه‌هاى صنايع و معادن و بازرگانى، مديريت بخش معدن بايد مستقل شده و وزارتخانه معادن تشکيل شود. قربانى ادامه داد: در شرايطى که سنگ بناى توسعه اقتصادى کشور بخش معدن و صنايع معدنى است، هرگونه مسامحه در اين کار و عدم توجه به استقلال مديريت بخش معدن خيانت به کشور و نسل آينده است. وى خاطرنشان کرد: چنين خيانتى در گذشته نيز يک بار با ادغام وزارت معادن و فلزات با وزارت صنايع رخ داد و ادغام وزارت صنايع و معادن با وزارت بازرگانى و عدم استقلال بخش معدن، خيانت بزرگ‌ترى خواهد بود. ايسنا