ماشین آلات معدنی

 

لودر چرخ لاستیکی

---

شاول کابلی

 

---

لودر چرخ زنجیری

 

---

شاول هیدرو بارگیری

 

---

شاول هیدرولیکی بک هو

 

---

دراگلاین

 

---

اسکاواتور چرخی

 

---

بولدوزر

 

 

---

اسکریپر

 

---

کامیون دام تراک 

 

---

کامیون مفصل دار 

 

---

نوار نقاله

 

---

جرثقیل

 

---

رنده

 

 

 منبع: http://learnmining.com

انواع G.P.S

مدل GPS MAP 76CSX

• قابلیت ثبت 1000 نقطه

• دارای ارتفاع سنج

• دارای فشار سنج

• دارای قطب نمای دیجیتالی

• صفحه نمایش رنگی

• قابلیت مساحی

• دارای 115MB کارت حافظه خارجی

• همراه نرم افزار اوریجینال و کابل اتصال با رایانه    (USB و Serial)

• دارای یکسال گارانتی

 

 

مدل GPS ETREX VIS

 

• قابلیت ثبت 1000 نقطه

• دارای ارتفاع سنج

• دارای فشار سنج

• دارای قطب نمای دیجیتالی

• قابلیت مساحی و نقشه ایران و جهان

• دارای 24MB حافظه داخلی جهت انتقال نقشه دلخواه (ایران و جهان)

• عمر باطری 12 ساعت 

• همراه نرم افزار، کابل اتصال با رایانه (USB)، کیف حمل و دفترچه راهنمای فارسی 

• دارای یکسال گارانتی

 

 

مدل GPS ETREX

• قابلیت ثبت 500 نقطه

• 12 کاناله

• دارای قطب نمای ماهواره ای

• دارای 5 صفحه ناوبری

• همراه نرم افزار ، کابل اتصال با رایانه (USB) و کیف حمل

• دارای یکسال گارانتی

 

 

 

GPS MAP 60CSX مدل

• قابلیت ثبت 1000 نقطه

• دارای ارتفاع سنج

• دارای فشار سنج

• دارای قطب نمای دیجیتالی

• صفحه نمایش رنگی

• قابلیت مساحی

• دارای 54MB حافظه داخلی جهت انتقال نقشه دلخواه (ایران و جهان)

• دارای 124MB کارت حافظه خارجی

• همراه نرم افزار اصلی، کابل اتصال با رایانه  (USB و Serial) و کیف حمل

• عمر باطری 18 ساعت 

• دارای یکسال گارانتی

دانلود جزوه دینامیک

به دلیل نداشتن جزوه ای مناسب برای درس دینامیک جزوه ی مناسبی برای این درس در نظر گرفتیم که با خواندن این جزوه انشاء الله قبول شوید .

برای دانلود جزوه باید عضو سایت شوید

دانلود کتاب حفاری و آتشباری

این بار هم به دلیل درخواست دوستان کتاب درسی حفاری و آتشباری رشته معدن  فنی و حرفه ای  برای دانلود قراردادیم امیدواریم مورد رضایت شما قرار بگیرد.

برای دانلود جزوه باید عضو سایت شوید

سيستم تعيين موقعيت جهاني G.P.S

تعيين موقعيت از نيازهاي اولية بشر بوده است و اين كه انسان بداند در چه نقطه‏اي از كرة زمين واقع است و يا در چه فاصله و چه زاويه‏اي نسبت به مبدأ يا مقصد حركت خود قرار دارد،براي او اهميت داشته است .

نگاهي گذرا به تاريخچة اين موضوع، بيانگر اين است كه انسان در مقاطع گوناگون و براي كاربردهاي متفاوت، روشهاي بسيار متنوعي ابداع كرده است كه استفاده از ستارگان،شاخصهاي زميني(كوه،رودخانه،ساختمان)، قطب نما،اختلاف فاصلة زماني، دريافت صوت و نوري كه بطور همزمان ايجاد مي‏شود، شمارش دور چرخهاي خودرو و نيز روشهاي اندازه گيري شتاب خطي و زاويه‏اي، نمونه هايي از اين روشها هستند. اين روشها امروزه نيز بعضاً مورد استفاده قرار مي‏گيرند،ليكن دقت، سهولت اندازه گيري، در دسترس بودن و هزينة كاربري اين روشها را محدود مي‏كند.

سيستم تعيين موقعيت جهاني G.P.S

NAVIGATION  SYSTEM WITH TIME AND RANGING GLOBAL POSITIONING  SYSTEM

NAV STAR GPS   يك سيستم ناوبري راديويي -  ماهواره‏اي است كه اطلاعات مربوط به موقعيت دقيق سه بعدي و زمان را براي استفاده كنندگاني كه به گيرنده هايي خاص مجهز باشند، فراهم مي‏آورد. اين سيستم پيوسته در كلية نقاط سطح زمين در دسترس است و شرايط آب و هوايي بر آن تأثيري ندارد.

سيستم GPS از سال 1983 بصورت روشي براي حل مسائل نقشه برداري و ژئودزي در جهان مطرح شد. امروزه اين سيستم جايگزين تمامي سيستمهاي تعيين موقعيت قبلي مانند سيستم دوربينهاي بالستيك، داپلر، ايزشال و . . . شده است.

مفهوم اساسي ناوبري، « اندازه گيري شبه فاصله » بين موقعيت زميني و حداقل 4 ماهوارهاست. با مشخص بودن مختصات ماهواره در يك سيستم مرجع مناسب، مي‏توان مختصات آنتن گيرنده را به روش ترفيع فضايي تعيين كرد . GPS مانند ديگر سيستمهاي پيش از خود (داپلر) نقشه برداري زمين به زمين را به اندازه گيري از فضا به زمين تغيير داده است.

اين سيستم در كلية فعاليتهاي نقشه برداري نظير نقشه‏برداري كاداستر، هيدروگرافي، فتوگرامتري و . . . كاربرد دارد. در كارهاي دقيق نظير جابجايي سدها و تعيين تغيير شكل و جابجايي زمين نيز مي‏توان از GPS استفاده كرد.

اجزاي GPS :

1) بخش فضايي كه ماهواره هاي فعال هستند و تا سال 1995 بخش فضايي سيستم «تعيين موقعيت جهاني» 26 ماهوارة فعال داشت كه در 6 مدار تقريباً دايره‏اي شكل با زاوية ميل 55 درجه قرار دارند. ارتفاع مدار اين ماهواره ها حدود 20200KMS و حداكثر ارتفاع آنها 26000 كيلومتر است. دورة گردش مداري آنها 11 ساعت و 58 دقيقه است و ماهواره ها هر روز 4 دقيقه زودتر از روز قبل نسبت به   (UTC)  UNIVERSAL   COORDINATED  TIME  در وضعيت  فضايي يكساني قرار مي‏گيرند. هر يك از اين ماهواره ها به سبب ارتفاع زيادشان بخش بزرگي از زمين را پوشش مي‏دهند و الكتريسيته مورد نياز اين ماهواره ها از دو صفحة متشكل از باتري هاي خورشيدي به مساحت 7.2 متر مربع يا m² تامين مي‏شود.

2) بخش كنترل كه براي كنترل سيستم ، زمان و پيش بيني مدار به كار مي‏رود. مركز كنترل فعاليت ماهواره‏اي اين سيستم اكنون در پايگاه نيروي هوايي FALCOM در ايالت كلرادو آمريكا قرار دارد. مأموريت عمدة بخش كنترل، هماهنگ كردن پيغامهاي ناوبري ماهواره هاست. براي اين منظور تعدادي ايستگاه ناظر، ماهواره هاي در معرض ديد را در تمام مدت شبانه روز ردگيري مي‏كنند.

3) بخش كاربر كه به انواع گوناگون گيرنده ها مجهز است.

امروزه گيرنده هاي GPS با دقتهاي بسيار متفاوت و با قيمتهاي مختلف در بازار عرضه مي‏شوند. گيرنده هاي دستي و معمولي با دقت (ضريب خطا) 10 تا15 متر در شرايط عادي و معمولاً در 95 درصد از اوقات، موقعيت خود را اندازه گيري مي‏كنند. گيرنده هاي خاص با دقت هاي بالاتر براي كاربردهاي خاص نيز عرضه شده‏اند.

گيرنده هاي مورد استفاده در نقشه برداري تا دقتهاي نزديك به ميلي متر عمل مي‏كنند

روشهاي نقشه برداري با GPS  :

شيوه هاي مختلف نقشه برداري به كمك GPS وجود دارد كه بوسيلة آنها مي‏توان مختصات دقيق نقاط ثابت و متحرك(در زمان مشاهداتي اندك) را تعيين نمود.

با GPS ، نقشه بردار مي‏تواند اختلاف مختصات بين دو نقطه از زمين را در صورت معلوم بودن مختصات يكي از آنها تعيين كند. GPS از ديد نقشه برداري يك سيستم تعيين مختصات نسبي است و اگر نقطه‏اي در مختصات سيستم ژئودتيك جهاني  (WGS 84) معلوم باشد، مختصات نقطة دوم نيز در همان سيستم تعيين خواهد شد.

1)   روش ايستايي و ايستايي سريع : در اين روش گيرنده در طي مسير خاموش است و تنها مختصات نقاطي اندازه گيري مي‏شود كه گيرنده در آنها مستقر شده‏است.

2)   روش نيمه كينماتيك ( ايست – رو) : در اين روش گيرنده در حين حركت بين نقاط مورد نظر ، ارتباط با ماهواره را حفظ مي‏كند ولي مختصات مسير تعيين نمي‏شود.

3)     روش كينماتيك خالص (متحرك) : مختصات مسير در حاليكه گيرنده در حركت است ، تعيين مي‏شود.

خصوصيات GPS :

       اقدام به عمليات در هر شرايط آب و هوايي، در شب و روز امكان پذير است.

       نيازي به امكان ديد بين ايستگاههاي مجاور وجود ندارد.

       توانايي ارتباط همزمان با چند ماهواره و تعيين موقعيت آني با دقت بسيار بالا وجود دارد.

با توجه به نكات فوق برتري GPS نسبت به روشهاي زميني مشخص مي‏گردد. اما در استفاده از اين سيستم مشكلاتي نيز وجود دارد ، از جمله اينكه چون كنترل انتشار سيگنالهاي ماهواره‏اي در دست آمريكا مي‏باشد، اين كشور مي‏تواند در صورت لزوم مشكلاتي در امر استفاده از اين سيستم ايجاد نمايد كه نمونة بارز آن استفاده‏از سيگنالهاي ساختگي در بحران خليج فارس مي‏باشد.

دريافت اطلاعات براي تعيين موقعيت :

1)     دريافت اطلاعات دقيق (P.P.S)                                                                  Presice Positioning Service

2)     دريافت اطلاعات با دقتي كمتر از   Standard Positioning Service   

استفاده از  P.P.S) ) مختص آمريكا و هم پيمانانش و (S.P.S) براي ساير كشورها مي‏باشد.

ماهواره هاي تعيين موقعيت جهاني ديگر كشورها :                                                                          

اروپا نيز يك سري ماهواره براي تعيين موقعيت جهاني و اهداف ناوبري (همانند GPS ) دارد كه (G.N.S.S )  GLOBAL  NAVIGATION  SATELLITE  SYSTEM نام دارد ماهواره هاي روسي (GLONASS) نيز همانند GPS و GNSS جهت اهداف ناوبري و مطالعات ژئودتيكي استفاده مي‏شود. گيرنده هايي نيز وجود دارند كه مي‏توانند پيامهاي GLONASS  و GPS و GNSS  و GPS را دريافت و پردازش كنند. يعني نرم افزار اين گيرنده ها به گونه‏اي طراحي و ساخته شده است كه قابليت جابجايي سيستم مختصات، يعني انتقال موقعيت ماهوارة GPS به سيستم SGS85  و يا انتقال موقعيت ماهواره GLONASS  به سيستم WGS84  و همچنين جابجايي بين زمان GPS و GLONASS  و GNSS  را داشته باشد.

از اين نوع گيرنده ها مي‏توان به GG24  ، ساخته شركت اشتك اشاره نمود.

توضيحات :

1)   سيستم ماهواره‏اي NAV STAR / GPS  در ابتدا به منظور ناوبري اهداف نظامي طراحي و ساخته شده بود.

2)  اولين ماهوارة GLONASS  روسها در سال 1982 يعني 5/4 سال بعد از پرتاب اولين نسل ماهوارة GPS ، به فضا پرتاب شد و هم اكنون 24 ماهوارة  GLONASS  در فضا در حال گردش مي‏باشند.

3)  از روش داپلر (DOPPLER)  براي تعيين نقاط استفاده مي‏شده است. بدين ترتيب كه عدد داپلر را تعيين مي‏كردند كه اين عدد خود اندازه‏اي براي اختلاف فاصلة ماهواره در دو موقعيت S2,S1 در دو زمان T2,T1 با ايستگاه زمين NI است.

اولین همایش تخصصی معدن چرخ صنعت

 

 اولین همایش تخصصی معدن چرخ صنعت 

 یادبود دکتر زرعیان پدر علم سنگ شناسی

به همراه کارگاه های آموزشی و نمایشگاه تخصصی معدن و صنایع مرتبط

با حضور سازمانها و شرکتهای نوآور و کاربردی مهندسی معدن

زمان: ۱۰ لغایت ۱۵ اسفند ماه ۱۳۸۷

مکان: دانشگاه آزاد اسلامی دانشکده فنی واحد تهران جنوب

نشانی: اتوبان شهید محلاتی - خیابان میثم - بلوار شهید ده حقی

                                                                      

اخبار معدنی

اردشير سعدمحمدى - مديرعامل شرکت تهيه و توليد افزود: با توجه به ريزش معدن انگوران در سال گذشته هم‌اکنون در شرايط بازسازى و پاکسازى اين معدن قرار داريم و ارتباط بين پله‌ها را برقرار کرده‌ايم.وى درباره واگذارى اين معدن به بخش خصوصى نيز عنوان کرد: شرکت تهيه و توليد موادمعدنى 100 درصد دولتى بوده و هر موقع مسوولان امر در اين زمينه تصميم‌گيرى و ابلاغ کنند، ما موظف به اجرا هستيم. او درباره وضعيت معدن انگوران نيز گفت: در سال جارى تاکنون بالغ بر 817 هزار تن ماده معدنى به 71 کارخانه داده‌ايم که اين ميزان نسبت به مدت مشابه سال گذشته 64 درصد رشد نشان مى‌دهد؛ ضمن اين‌که حدود 11 ميليون تن در 8 ماه گذشته باطله‌بردارى کرديم که نسبت به مدت مشابه سال گذشته 80 درصد جلوتريم. سعدمحمدى توضيح داد: در هشت ماه نخست امسال در ارتباط با سنگ‌آهن از معادن مرکزى (چغارت)، چادرملو، گل‌گهر، جلال‌آباد، سنگان و ميش‌دوان در مجموع حدود 13 ميليون و 860 هزار تن توليد داشتيم و رکورد توليد در آبان ماه با حدود دو ميليون تن کنسانتره و دانه‌بندى شکسته شد که با روند فعلى در سال جارى از مرز توليد 20 ميليون تن سنگ‌آهن نيز خواهيم گذشت. وى با اشاره به اين‌که اولويت تامين نياز سنگ‌آهن با واحدهاى توليدکننده فولاد در کشور است، عنوان کرد: مازاد بر نياز شرکت‌هاى فولادى داخل را صادر مى‌کنيم که در سال جارى تاکنون اين رقم حدود دو ميليون و 900 هزار تن بوده است. مديرعامل شرکت تهيه و توليد مواد معدنى درباره ميزان توليد زغال‌سنگ نيز توضيح داد: در 8 ماه اول سال جارى از معادن کرمان، شاهرود و زيرآب در مجموع حدود 710 هزار تن توليد زغال سنگ داشتيم که 3 درصد بيشتر از سال گذشته بود و با راه‌اندازى زغال‌سنگ طبس که آماده فعاليت شده است، اين ميزان طى ماه‌هاى آينده افزايش مى‌يابد. وى درباره آخرين وضعيت توليد در ديگر معادن شرکت نيز توضيح داد: در سنگ‌آهک پيربکران 11 درصد از برنامه جلوتريم، در طلاى موته 5 درصد نسبت به سال گذشته و 14 درصد از برنامه جلوتريم، در سرب و روى نخلک 16 در صد نسبت به سال گذشته و 61 درصد نسبت به برنامه و در اسفندقه نيز 17 درصد نسبت به برنامه و 46 درصد نسبت به سال گذشته از نظر توليد جلوتر هستيم. همچنين در معدن نفيلين سينيت کليبر 39 درصد نسبت به سال گذشته جلوتريم. سعدمحمدى در خصوص معادن جديد اين شرکت عنوان کرد: معدن باريت مهدى‌آباد که امسال توليد را شروع کرده، تاکنون حدود 8 هزار تن توليد داشته است. همچنين در تيتانيوم کهنوج حدود 2700 تن در سال جارى توليد داشتيم. در فروکروم سبزوار نيز 2228 تن توليد شد و در آنيتموان سفيدآب نيز که اخيرا بازگشايى شد بالغ بر 100 تن توليد کرديم. او درباره وضعيت معدن روى مهدى‌آباد نيز گفت: در حال حاضر عمليات باطله‌بردارى در اين معدن در حال انجام است و قول مى‌دهم تا پايان سال جارى حداقل 20 هزار تن خاک روى استخراج کنيم. وى در پاسخ به اين سوال که چرا عمليات معدن‌کارى در معدن روى مهدى‌آباد با تاخير زياد انجام شده است؟ تصريح کرد: به دلايل مختلف مسائل اکتشافى در آن منطقه به مدت زياد فعاليت‌ها متوقف مانده بود و نهايتا پروانه معدن به نام شرکت تهيه و توليد مواد معدنى صادر شد که ما نيز مناقصه برگزار کرديم و پيمانکار ايرانى آن انتخاب شد. سعدمحمدى در خصوص معدن طلاى زرشوران نيز گفت: مناقصه براى انتخاب پيمانکار اين معدن انجام شد و در حال حاضر طرفين در حال تدوين متن نهايى قراردادها هستند تا به توافق برسيم و پيمانکار ايرانى آن با تکنولوژى ايرانى کار خود را آغاز خواهد کرد؛ ضمن اين‌که قرار است سالى 3 تن طلا از اين معدن استخراج شود

 4 میلیارد تن ذخایر زغال سنگ در کشور وجود دارد

میزان ذخایر مکشوفه زغال سنگ در ایران شامل 8/1 میلیارد تن ذخیره احتمالی زغال سنگ کک شو و 3 میلیارد تن ذخیره احتمالی زغال سنگ حرارتی است . زغال سنگ کک شو درصنایع ذوب آهن و متالوژی و زغال سنگ حرارتی درتولید انرژی و صنایع شیمیایی کاربرد دارند . به گزارش ستاد خبری و اطلاع رسانی همایش"نقش معدن و صنایع معدنی در اقتصاد ایران" ، میزان استخراج زغال سنگ کشور در سال گذشته 2میلیون و500 هزار تن بود که عمدتاً در صنعت ذوب آهن اصفهان مصرف شد . با توجه به توسعه صنایع فولاد در حال حاضر معادن زغال سنگ روند رو به رشدی را طی می کنند و با راه اندازی معادن جدید تا پایان برنامه چهارم دستیابی به تولید سالانه 4/6 میلیون تن مدنظر است.با وجود دیگر منابع انرژی مانند نفت و گاز ، هیدرو الکتریک و انرژی هسته ای ، زغالسنگ حدود 25 درصد انرژی جهان را تامین می کند که این علاوه بر موارد استفاده مهم زغالسنگ در صنایع متالوژی و شیمیایی است . میزان کل ذخایر زغالسنگ در جهان حدود 900 میلیارد تن برآورد شده و تولید جهانی زغالسنگ حدود 5/5 میلیارد تن است .کشور های چین ،آمریکا و هندوستان به ترتیب سه کشور برتر تولید کننده جهانی زغالسنگ محسوب می شوند. همايش " نقش معدن و صنايع معدني در اقتصاد ايران"‌ با همكاري و مشاركت وزارت صنايع و معادن و خانه معدن ايران روز 22 مهر ماه امسال در تهران برگزار مي‌شود

پيش‌نويس براي قانون معادن از دیگاه نایب رئیس خانه معدن ایران و رئیس معادن کمیسیون صنایع و معادن مجلس شورای اسلامی

گروه صنعت و معدن- بخش‌خصوصي از تغييرات ايجاد شده روي اصلاحيه قانون معادن اظهار نگراني كرد.
به گزارش خبرنگار ما، در حال حاضر پيش‌نويس اصلاحيه قانون معادن در وزارت صنايع و معادن در حال تدوين است و اين امر نگراني فعالان بخش‌خصوصي را سبب شده

پيش از اين و در سال 85 براساس موافقتنامه وزارت صنايع و معادن با خانه معدن ايران، تدوين اصلاحيه قانون معادن به اين تشكل غيردولتي واگذار شد. هدف از اين اقدام تهيه قانوني بود كه با مقتضيات روز كشور و به طور كلي با اهداف اصل44 قانون اساسي و چشم انداز 20ساله تطابق داشته باشد.
قانون فعلي معادن كه در اسفند 1377 به تصويب رسيد؛ اگرچه در زمان خود قانون جامعي بوده اما با سياست‌هاي جديد كشور براي گسترش حضور بخش‌خصوصي در معادن در چالش قرار گرفته است.
به گفته محمدرضا بهرامن، نايب رييس خانه معدن، اين تشكل توانست در بهمن ماه گذشته پيش‌نويس جديد قانون معادن را در اختيار وزارت صنايع و معادن قرار دهد. بهرامن گفت: اما پس از تشكيل كار گروهي در اين وزارتخانه براي بررسي متن تهيه شده خانه معدن، اختلاف‌نظرها آغاز شد و اينك شرايط به سمتي در حركت است كه چندان مورد نظر بخش‌خصوصي نيست.
نايب رييس خانه معدن تصريح كرد: ما تنها يك نماينده در آن كار گروه داريم؛ بنابراين نمي‌توانيم انتظارات بخش‌خصوصي را در اين كارگروه محقق كنيم و تداوم اين امر احتمال گسترده شدن نگاه دولتي در قانون جديد را تشديد مي‌كند و اين امر مشكلاتي را براي تصويب در مجلس ايجاد خواهد كرد.
بهرامن گفت: به‌رغم اينكه پيش‌نويس توسط خانه معدن و با توافق وزارت صنايع و معادن انجام شده، كارگروه جديد سرگرم تدوين پيش‌نويس ديگري است.
توافق براي اصلاح ضروريات
وي در عين حال خبر داد كه به معاونت معدني آن وزارتخانه پيشنهاد داده‌ايم كه تنها مسائل ضروري مورد اصلاح قرار گيرد. به گفته وي دو طرف در حال توافق بر سر اين موضوع هستند.
بهرامن تاكيد كرد: اصلاح موارد ضروري، قانون بخش معدن را سريع‌تر به نتيجه مي‌رساند در غير اين صورت و با اعمال تغييرات گسترده از سوي وزارتخانه مزبور، تصويب اين پيش‌نويس دچار وقفه زماني طولاني خواهد شد و در عين حال وزارت صنايع و معادن نيز نمي‌تواند از تغييرات جديد خود در مجلس دفاع كند.
وي گفت: نكته ديگر اين است كه هنوز استراتژي بخش معدن تعريف نشده است از همين رو در آينده نزديك قطعا دچار مشكلات عديده‌اي خواهيم شد؛ بنابراين در زمان حاضر تنها بايد روي موارد ضروري اصلاح صورت گيرد. نايب رييس خانه معدن با بيان اين كه معتقديم كل قانون نبايد تغيير پيدا كند يادآور شد: قوانين معدن بايد بنابر مقتضيات اقتصاد تعريف شوند و اين در كشورهاي معدن‌خيز مشاهده شده است.
بايد به مجلس برسد
از سوي ديگر رييس كميته معادن مجلس گفت: وزارت صنايع و معادن هم بايد نظرات خود را در پيش‌نويس اوليه مطرح كند، اما نبايد چندان گسترده باشد كه پرداختن به آن دشوار شود.
محمدرضا سجاديان افزود: مساله‌اي كه براي خانه معدن به وجود آمده اين است كه آنها در پيش‌نويس خود تمام جزييات و حتي نحوه تدوين آيين‌نامه اجرايي را ارائه كرده بودند در صورتي كه اين مساله جزو كارهاي دولت است.وي در عين حال گفت: تا زماني كه لايحه‌اي از سوي هيات دولت براي اصلاح قانون معادن به مجلس نرسد نمي‌توان به طور دقيق همه مسائل را بررسي كرد.
از همه كمك مي‌گيريم
به اعتقاد سجاديان، جراحي‌هاي قانون معادن تا قبل از مجلس مشكلي ايجاد نمي‌كند. اما به محض ارسال آن به مجلس از تمام نهادهاي تخصصي همچون مركز پژوهش‌هاي مجلس، تشكل‌هاي بخش‌خصوصي و مقامات دولتي استفاده خواهيم كرد.
وي يادآور شد: قانون فعلي با نگاه دولتي تدوين شده و طبيعي است كه بخش‌خصوصي خواهان حضور بيشتري در معادن است؛ بنابراين پيش از تصويب لايحه مزبور حتما از كمك كارشناسي نهادي همچون خانه معدن بهره خواهيم برد.

گوهرشناسی

گوهر شناسی

مقدمه

شناخت گوهرها و روش استحصال، پي جويي و استخراج آنهابه علت ارزش و زيبايي و كميابي و خصوصيات ارزشمند ديگر، از دير باز مورد توجه انسان بوده است. كشور عزيز ما نيز در گذشته از اين امر مستثني نبوده و مطالعات باستان شناسي و معدنكاري قديم و همچنين كتابهاي ارزشمندي كه از دانشمنداني چون ابوعلي سينا، زكرياي رازي و.... به جا مانده، همه حاكي از اهميتي است كه پيشينيان ما براي اين علم قائل بوده اند.

امروزه اقتصاد و تجارت جهاني تا حد زيادي به اين علم وابسته است؛ و گسترش و پيشرفت اين دو بطور قابل توجهي لازم و ملزوم يكديگر شده اند و كتابها و سايتهاي بي شماري در زمينه اين علم به وجود آمده است ليكن در كشور ما با وجود داشتن منابع ارزشمندي همچون فيروزه بي همتاي نيشابور ـ عقيق، انيكس و غيره توجه ويژه و همه جانبه اي نسبت به اين علم چه از نظر پايه اي (مدارس و دانشگاهها) و چه تحقيقات اكتشافي (توسط سازمانهاي اجرايي مثل سازمان زمين شناسي)، از نظر انتشارات (نبود سايتهاي علمي و كتابهاي مفيد اندك) و چه از نظر اقتصادي (بخش تجارت سنگهاي قيمتي) نشده است كه اين خود به كمبود اطلاعات و نداشتن شناخت كافي و دقيق از ارزش و اهميت و نوع گوهرها و علم گوهرشناسي برمي گردد، لذا جهت گسترش اين علم پيشنهاداتي ارائه مي گردد.
نگاهي به علم گوهر شناسي

دنياي گوهر ها، دنياي زيبا و رنگارنگ مملو از سنگهاي قيمتي ارزشمندي است كه هر يك شرايط خاص زمين شناسي را براي بوجود آمدن خويش طلب كرده و به خاطر كميابي كه در طبيعت دارند خواستار فراوان دارند. آنچه در اين زمينه بايد مورد توجه قرار گيرد اين است كه يك زمين شناس بايستي از ديد گوهرشناسي به هر سنگي كه پيش روي خود در فيلد مي بيند نظر داشته باشد تا ارزش واقعي بسياري از گوهرها را كه شايد بي توجه بارها از كنار آن گذشته است در يابد. هزاران كاني مثل اپيدوت، ديوپسيد، اوپال و گارنت، آندالوزيت، كرديريت و..... در دنياي امروزه از ارزش فوق خوبي در علم گوهر شناسي برخوردارند در حاليكه بسياري از زمين شناسان ما مثل ديگر مردم تنها گوهرهای الماس و فيروزه،یاقوت را ارزشمند دانسته و بدون اعتنا از كنار ساير گوهرها در اين بهشت زمين شناسي (ايران) عبور مي نمايند.

شناخت اين علم در جوامع علمي ما به حدي ضعيف است كه ما حتي در تعريف آن دچار مشكل هستيم بطوريكه آنچه به طور معمول متداول است گوهرشناسي و جواهر شناسي را مترادف و هم معني مي دانند در حاليكه گوهرشناسي شناخت سنگهاي قيمتي آن هم از ديدگاه خاصي است كه به آن پرداخته خواهد شد در حاليكه جواهرشناسي استفاده از سنگهاي قيمتي بر روي فلزات گرانبها مثل طلا و نقره و.... مي باشد و بيشتر خاص صنف جواهرفروشان است. ارزش واقعي گوهرها وقتي براي يك زمين شناس يا فرد عادي ملموس تر خواهد بود كه بداند اگر بطور مثال يك گرم طلا ده هزار تومان قيمت دارد و قيمت دو گرم آن بيست هزار تومان مي باشد اين قيمت گذاري براي الماس و ديگر سنگهاي قيمتي به طور تصاعدي است يعني اگر يك گرم گوهر طبیعی ارزشمند قيميت ده هزار تومان قيمت داشته باشد قيمت دو گرم آن صد هزار تومان خواهد بود (بر طبق قانون تاورنيه :

قيمت اقيراط × 2(وزن) = قيمت گوهر Tavernier's law ) )

در ضمن علاوه بر وزن مواردي چون زيبايي (Beauty )، استقامت (Durability ) كميابي (Rarity )، مد روز بودن (Fashion ) و قابل حمل بودن (portability ) نيز در ارزش گذاري تعيين كننده مي باشند.

براي صدور شناسنامه براي يك سنگ قيمتي كه البته اين مورد نيز ارتباط مستقيم با قيمت گذاري دارد سه بخش اصلي مورد توجه قرار مي گيرد:

1 ـ خصوصيات رنگ شامل رنگ اصلي (Hue )، غلظت (Saturation )، تيرگي و روشني (Tone )

2 ـ پاكي (پاك بودن از ناخالصي داخلي، خراش و پريدگي و...... )

3 ـ برش و درجه بندي آن (تناسب و تقارن، صيقل و اتمام كار)

مباني علم گوهرشناسي اگر چه در مواردي بسيار مشابه با كاني شناسي است اما بايد دانست در روشهاي شناخت يك گوهر از آنجاييكه استفاده از آزمايشهاي تخريبي مثل درجه سختي، سطح شكستگي، خاكه گرفتن، استفاده از اسيد و ساير موارديكه به گوهر صدمه وارد مي نمايد ممنوع بوده و در عوض آزمايشهايي چون گرفتن ضريب شكست، طيف نوري، وزن مخصوص، مشاهدات ميكروسكپي و خواص نوري، شناخت ناخالصي هاي دروني، استفاده از فيلتر هاي خاص مثل Chelsea filter و ... مهم مي شوند.

دغدغه اوليه يك گوهرشناس در درجه اول و در حال حاضر (بعلت پيشرفت اين علم و ساخت انواع غير طبيعي و استفاده از انواع مشابه) شناخت گوهر و استفاده آن در جايگاه واقعي آن است زيرا امروزه گوهرها انواع مختلفي دارند:

1 ـ طبيعي (Natural ) سنگهايي كه درطبيعت وجود دارند و در طبيعت ساخته شده اند.

2 ـ مصنوعي (Synthetic ) سنگهايي كه در لابراتوار ساخته مي شوند و مانند نمونه طبيعي هستند

3 ـ جايگزين (Imitations ) سنگهايي كه مي توانند هم طبيعي باشند و هم مصنوعي كه داراي ارزش كمي هستند و به جاي سنگ ارزشمند استفاده مي شوند مثل گارنت به جاي ياقوت (Ruby )

4 ـ ساخته بشر (Man Made ) ـ از اين جهت اين نوع جزو گروه مصنوعي(Synthetic ) محسوب نمي شوند اين است كه سنگها در طبيعت وجود ندارند و تنها بدست بشر ساخته شده اند مثل G.G.G (Gallium Gadolinium Garnet ) كه يك نوع شبه الماس است.

چه بايد كرد؟

علم شناخت سنگهاي قيمتي (gemology ) بايستي جايگاه واقعي خود را در كشورمان پيدا نمايد ما بايستي همگام با پیشرفت این علم در دنياي امروزو در نهايت توسعه تجارت جهاني اطلاعات خویش را به روز نماییم در اين رابطه شناخت درست مباني و منابع اطلاعاتي اين علم و تشكيل يك بخش گوهرشناسي جهت اكتشاف و استحصال اين سنگها و تدريس آن در دانشگاهها و مراكز آموزشي مي تواند گامي مؤثر باشد.

با توجه به اينكه تجديد منابع ارزشمند كشورمان همچون فيروزه نيشابور به عنوان يك سنگ قيمتي بي نظير و پرطرفدار در دنيا غير ممكن و احتياج به شرايط خاص و زمان طولاني زمين شناسي دارد توجه به ارزش واقعي اين گوهرها و نظارت دقيق بر نحوه استخراج ، فرآوري و صادرات آنها احتياج به بازنگري كلي و اصولي دارد.

راهنایی در گرفتن پروانه اکتشاف

راهنماي چگونگي دريافت پروانه اكتشاف :

با توجه به تعويض اختيارات به ادارات كل استانها در اجراي سياست تمركز زدايي و بدنبال تغييرات تحولاتي كه در نحوه و مراحل صدور پروانه اكتشاف صورت گرفته است راهنماي چگونگي دريافت پروانه اكتشاف به شرح زير تهيه شده تا متقاضيان محترم بتوانند با رعايت مفاد آن از طريق ادارات كل صنايع و معادن استانها جهت اخذ پروانه اكتشاف اقدام نمايند.
1- مراجعه متقاضي به ادارات كل صنايع و معادن استان و دريافت فرم درخواست صدور پروانه اكتشاف و سه برگ نقشه توپوگرافي به مقياس 1:250000 از منطقه مورد نظر.
2- ترسيم دقيق محدوده درخواستي بر روي نقشههاي دريافت شده (هر سه نسخه) توسط متقاضي به نحوي كه محدوده مورد نظر بشكل چندضلعي كه اضلاع آن در راستاي طول و عرض جغرافيايي است ترسيم شده و حداقل نسبت به يك نقطه ثابت مشخص در روي نقشه مربوطه توجه شده باشد.
3- تكميل فرم درخواست صدور پروانه اكتشاف توسط متقاضي و اعلام مشخصات محدوده ترسيم شده بر روي نقشه ها در فرم مزبور.
4- تسليم مدارك رديف 2و3 بانضمام فتوكپي شناسنامه به دفتر اداره كل صنايع و معادن استان ذيربط در صورتيكه متقاضي شركت باشد بجاي تصوير شناسنامه تسليم رونوشت اساسنامه شركت و روزنامه متضمن آگهي تاسيس و آخرين تغييرات اعضا و هيئت مديره و مديرعامل و صاحبان امضا مجاز ضروري است.
5- دريافت يك برگ از سه برگ نقشه 1:250000 كه محدوده مورد نظر بروي آن ترسيم شده و توسط اداره كل مهر و امضا شده باشد ( اين نقشه بمنزله رسيد ثبت در دفتر اداره كل مي باشد).
6- رسيدگي به درخواست متقاضي با توجه به مدارك كامل ارسال شده حداكثر ظرف مدت 7 روز توسط اداره كل صنايع و معادن استان صورت خواهد گرفت.
7- در صورتيكه محدوده مورد درخواست متقاضي جهت صدور پروانه اكتشاف بلامعارض باشد متقاضي حداكثر مدت 4 ماه پس از تاريخ اعلام بلامعارض بودن آن ار طريق اداره كل فرصت دارد تا هر يك از موارد زير ( رديف 8 تا 12 ) را به اداره كل ذيربط معرفي يا ارائه نمايد.
8- تكميل و ارائه تعهدنامه مربوط به انجام عمليات اكتشاف با رعايت ضوابط و شرايطي كه وزارت صنايع و معادن اعلام مي نمايد.
9- معرفي مسئول فني مورد تائيد اداره كل
10- ميله گذاري محدوده اكتشافي به درخواست متقاضي توسط اداره كل صورت خواهد گرفت
11- پيگيري اخذ مجوزهاي لازم از ارگانهاي زيربط بر حسب ضرورت
12- تهيه طرح اكتشاف متناسب با ماده يا مواد معدني موجود در محدوده بلامعارض
13- بررسي طرح اكتشاف پيشنهادي و اقدام لازم جهت صدور پروانه اكتشاف از سوي اداره كل مربوطه (حداكثر زمان در اين مورد بيست روز خواهد بود)
14- در صورت داشتن منع قانوني مدارك (باستثناي يك برگ نقشه 1:250000 جهت ضبط در سوابق مربوطه) به متقاضي عودت داده خواهد شد.
تبصره:ادارات كل صنايع و معادن استانها اشخاص حقيقي و حقوقي خارجي متقاضي اكتشاف را به ستاد وزارت صنايع و معادن معرفي مي نمايند و امور مربوط به آنان در مركز انجام ميگيرد.
دستورالعمل تبصره ماده 3 آيين نامه اجرائي قانون معادن (فصل اول – اكتشافات)
تمديد مدت پروانه هاي اكتشاف معادن طبقه 2 حسب ضرورت و با بررسي هاي كارشناسي همه جانبه به مدت حداكثر شش ماه براي مواد غيرفلزي يكسال براي مواد فلزي در اختيار مديركل صنايع و معادن استان مي باشد.
در صورتيكه درخواست تمديد بيش از مدت ذكر شده باشد دلايل مستدل به ادراه كا اعلام و با مجوز حوزه معاونت اكتشافي اقدام مقتضي مبذول مي گردد.
دستورالعمل ماده 12 آئين نامه اجرائي قانون معادن ( فصل اول – اكتشافات)
صدور پروانه اكتشاف براي اشخاص حقوقي با استعلام از اداره كل امور اجرائي اكتشاف براي بار اول صورت مي گيرد.
صدور پروانه اكتشاف براي بيش از مورد با ارسال مدارك ذيل به اداره كل مزبور و بررسي آنها و حسب امتياز كسب شده صورت خواهد گرفت:
1- سرمايه ثبت شده
2- دارائيهاي جاري بر اساس آخرين تراز
3- تعداد سهامداران
4- كادر فني
5- تعداد قراردادهاي معتبر با مهندسين مشاور
6- تعداد گواهي كشفهاي صادر
7- سابقه شركت
به ازاي هر 10 امتياز يك پروانه اكتشاف صادر خواهد شد.
دستورالعمل طرح اكتشافي جهت دريافت پروانه اكتشاف مواد معدني فلزي و غيرفلزي
عمليات طرح اكتشافي براي دريافت پروانه اكتشاف مواد فلزي شامل دو مرحله مي باشد:
الف-مرحله اكتشاف عمومي:اين مرحله شامل موارد ذيل است:
1- تهيه نقشه زمين شناسي 20000/1 يا 25000/1 در محدوده پروانه اكتشافات بنحوي كه در اين نقشه با توجه به مقياس مطالعه واحدهاي سنگي زونهاي دگرساني و سيستمهاي گسلي تفكيك و شيب و امتداد لايه ها و گسله ها محل نمونه ها و گسترش زون كانه سازي ،مشخص شده باشند،ضمنا نقشه در حاشيه داراي راهنماي كامل و برش زمين شناسي باشد.
2- نمونه برداري از رخنمون ماده معدني به روش شياري يا تكه اي و يا به صورت سيستماتيك و بر حسب ضرورت از طريق حفر تراشه يا گمانه.
3- انجام آزمايشات شيميايي (جذب اتمي و x.r.f ) كاني شناسي x.r.d و مطالعات پتروگرافي و مقاطع صيقلي بر روي نمونه هاي اخذ شده به تعداد مورد نياز و بر حسب نوع ماده معدني.
4- تعبير و تفسير نتايج بدست آمده و تعيين محدوده يا محدوده هاي مناسب جهت انجام اكتشافات مرحله تفصيلي.
5- ارائه گزارش پاياني مرحله اكتشاف عمومي شامل چكيده مقدمه موقعيت جغرافيايي زمين شناسي ناحيه اي زمين شناسي ساختماني و تكتونيك منطقه مورد مطالعه ،ماگماتيزم و آلتراسيون ويژگيهاي زمين شناسي و معدني زون كانه سازي ذخيره زمين شناسي و عيار تقريبي ماده معدني،نتيجه گيري و پيشنهادات.
تعيين زمان انجام اين مرحله بر حسب فصل كاي مفيد و موقعيت جغرافيايي به عهده اداره كل مربوطه است.
ب-مرحله اكتشاف تفصيلي:در اين مرحله عمليات اكتشافي در محدوده يا محدوده هاي داراي كانه سازي به صورت ذيل ميباشد.
1- تهيه نقشه توپوگرافي- زمين شناسي 5000/1 يا 2000/1 يا 1000/1 يا 500/1 بر حسب مورد و ضرورت در محدوده كانه سازي بنحوي كه در آن با توجه به مقياس نقشه واحدهاي سنگي زونهاي دگرديسي رگه ها يا زونهاي كانه دار و سيستمهاي گسلي تفكيك و شيب و امتداد لايه ها رگه ها گسله ها و اثرات آنها بر روي كانه سازي محل حفريات و نمونه ها و گسترش زون كانه اسزي مشخص شده باشند.ضمنا نقشه در حاشيه داراي راهنماي كامل و برش زمين شناسي باشد.
2- حفر گمانه،تراشه يا چاهك اكتشافي و انجام نمونه گيري سيستماتيك در امتداد آنهابا توجه به نوع ماده معدني و برداشت زمين شناسي حفريات اكتشافي.
3- انجام آزمايشات شيميايي (جذب اتمي و x.r.f )،كاني شناسي x.r.d و مطالعات پتروگرافي و مقاطع صيقلي بر روي نمونه هاي برداشته شده به تعداد مورد نياز و بر حسب نوع ماده معدني.
4- تعيين تغييرات عيار عناصر مفيد همراه و درصد عناصر مضر همراه.
5- برداشت يك يا چند نمونه شاخص (representative sample ) از وزن كانه سازي قابل بهره برداري ،جهت انجام آزمايشات تكنولوژي در مقياس آزمايشگاهي و بر حسب ضرورت نيمه صنعتي.
6- بلوك بندي و تعيين ذخيره قطعي در بلوك هاي مختلف قابل بهره برداري و عيار ميانگين كانسار و ذخيره ممكن و احتمالي با ذكر روش محاسبه.
7- كليات روش استخراج و بهره برداري:
8- انجام مطالعات فني و اقتصادي مقدماتي بر روي كانسارو تعيين قيمت تمام شده ماده معدني
9- تعيين ماشين آلات نيروي انساني و مورد نياز و هزينه عمليات اكتشافي به تفكيك در هر مرحله
10-بررسي تاثير اقتصادي و اجتماعي اجراي طرح در منطقه
11- ارائه گزارش پاياني شامل چكيده ،مقدمه ،موقعيت جغرافيايي ،زمين شناسي محدود كانه سازي تكتوليك ،ماگماتيزم و دگرساني،ويژگيهاي زمين شناسي و معدني زون كانه سازي،شرح عمليات اكتشافي انجام شده،تعيين عيار ميانگين و ذخيره قطعي ،ممكن و احتمالي كانسار،نتيجه گيري و پيشنهادات با توجه به موارد فوق.
دستورالعمل طرح اكتشافي جهت دريافت پروانه اكتشاف مواد معدني طبقه 1
طرح اكتشافي مواد معدني طبقه 1:
نظر به اينكه اكتشاف مواد اوليه معدني طبقه 1 در محدوده اي به گسترش حداكثر 6 كيلومتر مربع صورت مي گيد،لذا انجام عمليات اكتشافي مقدماتي و تهيه نقشه هاي زمين شناسي 20000/1 يا 25000/1 در اين محدوده ها لزومي نداشته ، فقط يك پي جوئي اوليه و تعيين محدوده مناسب جهت انجام اكتشافات تفصيلي در محدوده انتخاب شده به شرح زير خواهد بود:
1- تهيه نقشه توپوگرافي،زمين شناسي 5000/1 يا 2000/1 يا 1000/1 يا 500/1 از محدوده مناسب به نحوي كه در آن واحدهاي سنگي و گسلها با توجه به مقياس نقشه تفكيك و شيب و امتداد لايه ها و گسله ها محل نمونه ها و گسترش ماده معدني مشخص شده باشند ضمنا نقشه در حاشيه داراي زاهنماي كامل و برش زمين شناسي باشد.
2- احداث جاده دسترسي به ماده معدني و باطله برداري.
3- ايجاد سينه كار
4- برداشت يك يا چند نمونه از كانسار و انجام آزمايشات شيميايي،فيزيكي،پتروگرافي و كاني شناسي x.r.d بر روي آنها بر حسب نوع ماده معدني.
5- تعيين تغييرات عيار عناصر مفيد همراه و درصد عناصر مضر همراه.
6- برداشت يك يا چند نمونه شاهد از ماده معدني و انجام آزمايشات تكنولوژي اوليه بر روي آنها.
7- بلوك بندي ماده معدني با در نظر گرفتن كيفيت و شرايط استخراج و تعيين ذخيره قطعي،عيار ميانگين ماده معدني،ذخيره ممكن و احتمالي با ذكر روش محاسبه.
8- انجام مطالعات فني و اقتصادي اوليه و تعيين قيمت تمام شده ماده معدني.
9- تعيين ماشين آلات نيروي انساني و مواد ناريه مورد نياز و برآود هزينه هاي انجام شده.
10- ارائه گزارش پاياني شامل چكيده،مقدمه موقعيت جغرافيايي زمين شناسي ناحيه اي زمين شناسي محدوده مورد مطالعه تكتونيك ،ويژگيهاي زمين شناسي و معدني كانسار،شرح عمليات اكتشافي،محاسبات ،ذخيره ،نتيجه گيري نهايي با توجه به كليه موارد فوق.

دستورالعمل طرح اكتشافي جهت دريافت پروانه اكتشاف سنگ هاي تزئيني و نما

نظر يه اينكه اكتشاف سنگهاي تزئيني در محدوده اي به گسترش حداكثر 4 كيلومتر مربع صورت ميگيرد لذا انجام عمليات اكتشافي عمومي و تهيه نقشه هاي زمين شناسي 20000/1 يا 25000/1 در اين محدوده ها لزومي نداشته فقط يك پي جويي اوليه و تعيين محدوده مناسب،جهت انجام اكتشافات تفصيلي صورت مي گيرد. مراحل مختلف انجام عمليات اكتشافي در مرحله تفصيلي به شرح زير خواهد بود:
1- تهيه نقشه توپوگرافي،زمين شناسي 1000/1 يا 500/1 در محدوده مناسب بنحوي كه در آن واحدهاي سنگي و سيستمهاي گسلي با توجه به مقياس نقشه تفكيك و شيب و امتداد لايه ها و گسله ها و محل نمونه ها نمايش داده شوند.ضمنا نقشه در حاشيه،داراي راهنماي كامل و برش زمين شناسي باشد.
2- انجام مطالعات در زه نگاري،تعيين شيب و امتداد درزه ها انواع سيستمهاي درزه و نحوه پراكندگي يا تراكم هرزه ها.
3- برداشت يك يا چند نمونه از ماده معدني و انجام آزمايشات پتروگرافي،شيميايي ،“فيزيكي (مقاومت فشاري و خمشي،ضريب جذب رطوبت ،وزن مخصوص) و كاني شناسي x.r.d بر روي آنها.
4- احداث جاده دسترسي به ماده معدني و باطله برداري.
5- ايجاد سينه كار
6- تهيه يك يا چند كوپ آزمايشي از ماده معدني و تهيه پلاكهاي استاندارد از آنها و ارزيابي پلاك ها از نظر كيفيت رنگ ،صيقل پذيري ، برش و ساب و اخذ تائيديه از يك سنگبري معتبر.
7- بلوك بندي ماده معدني با در نظر گرفتن كيفيت،شرايط استخراج و تعيين ذخيره قطعي ممكن و احتمالي ماده معدني با ذكر روش محاسبه ذخيره
8- مطالعات فني و اقتصادي و برآورد هزينه تمام شده ماده معدني.
9- تعيين ماشين آلات، نيروي انساني ،مواد ناريه مورد نياز در صورت لزوم و برآورد هزينه هاي انجام شده.10- تهيه گزارش پاياني شامل چكيده،مقدمه ،موقعيت جغرافيايي،زمين شناسي ناحيه اي،زمين شناسي محدوده مورد مطالعه تكتونيك و درزه نگاري،ويژگيهاي زمين شناسي و معدني ماده معدني،عمليات اكتشافي انجام شده .محاسبات ذخيره و نتيجه گيري نهايي با توجه به موارد فوق.

کنکور ارشد معدن

به دلیل درخواست دوستانبرای معرفی منابع کنکور ارشد معدن .  این بار منابع کنکور ارشد معدن که شامل اکتشاف و استخراج و مکانیک سنگ می باشد را ارائه می دهیم.

برای دانلود جزوه باید عضو سایت شوید

کانی تالک

 

 تالک

تالك سيليكات منيزيم آبدار است اين كاني در طبيعت به طور كلي در سنگ هاي دگرگوني يافت مي شود . تالك در شرايط مناسب در دگرگوني همبري نوع متازوماتيزم و دگرگوني ناحيه اي تشكيل مي شود . تركيب شيميايي تالك و كاني هاي همراه آن شامل سرپانتين ،كلريت ،آنتوفيليت ،ترموليت ،ديوپسيد ،دولوميت و كلسيت مي باشد .نگاه اجمالي :در دگرگوني همبري توده هاي نفوذي غني از محلول هاي ماگمايي ضمن نفوذ در سنگ هاي كربناته غني از منيزيم (دولوميت)موجب تشكيل اسكارن منيزيم دار مي شود . تالك از كاني هاي مهم اسكارن هاي منيزيم دار است و در دگرگوني هاي ناحيه اي سنگ هاي مافيكي ،اولترامافيكي و دولوميت ها در دگرگوني ناحيه اي حرارتي پايين تا متوسط موجب تشكيل تالك شيست مي شود كه مهمترين منبع تالك به شمار مي رود . بيشتر تالك دنيا از تالك شيست و سنگ هاي سرپانتيني شده بدست مي آيد .مصارف مهم تالك :كاغذ سازي 42% پلاستيك 2/9% سراميك 21% رنگ سازي 5/8% پوشش بام 4/5% دارويي 2% لوازم آرايشي 2%و همچنين در لاستيك ،خوراك دام ،كنترل آلودگي ،پوشش و كشاورزي كاربرد دارد .كاغذ سازي:از تالك در سه مرحله مي توان استفاده كرد :پركننده ،كنترل ناهمواري،روكش .همانطور كه مي دانيد 42%تالك توليدي جهان در كاغذ سازي به مصرف مي رسد ،بخش اعظم تالك در كاغذ سازي به عنوان ماده پركننده استفاده مي شود . ميزان تالك مصرفي در صنعت كاغذ سازي در سال 1994بالغ بر 7/2 ميليون تن گزارش شده است . در آمريكا به دليل فراواني كائولن مورد نياز براي صنعت كاغذ سازي مصرف كائولن در اين صنعت بيشتر از تالك بوده در صورتي كه در اروپا مصرف تالك بيشتر است .مزاياي استفاده از تالك به جاي كائولن به عنوان پركننده عبارتند از :بهبود حالت نرمي،تخلخل ،ماتي،شايش و انديس زردي .از تالك به دليل شكل صفحه اي و شفافيت بسيار خوب به عنوان روكش كاغذ استفاده مي شود ،استفاده از تالك به عنوان روكش موجب ويژگي هايي در كاغذ مي شود كه عبارتند از :گلاسه ،نرمي ،كاهش اصطكاك و افزايش كيفيت چاپ . استفاده از تالك و يا كائولن به عنوان روكش بستگي به قيمت اين دو نوع ماده معدني دارد . بيش از 90 درصد تالك استفاده شده در آمريكاي شمالي در كاغذ سازي به منظور كاهش ناهمواري و كاهش چسبندگي است . ميزان توليد تالك دنيا در سال 1994 بالغ بر 41/6 ميليون تن گزارش شده است و توليد جهاني تالك در 1995به 08/8ميليون تن افزايش يافته است و و اين روند نيز همچنان رو به تزاييد است .

 

گابرو

کاني شناسي گابرو

کوارتز گابرو و کوارتزيت سنگهاي اطلاق مي شود که به عنوان کاني فرعي تا 10 درصد کوارتز دارند. پلاژيوکلاز اين سنگها معمولاٌ لابرادوريت يا بيتونيت است ولي آنورتيت نيز زياد ديده مي‌شود. در گابرو بطور کلي آنهايي که داراي اليوين است داراي پلاژيوکلازهاي بازيکتري نيز مي‌باشد و آنهايي که داراي پيروکسن‌هاي منوکلينيک است پلاژيوکلاز آنها اسيدي تر است و بالاخره سديک‌ترين پلاژيوکلازها با نوريت‌ها و هيپريت‌ها ديده مي‌شود.
اين پلاژيوکلازها که خيلي کمتر زونه هستند معمولا داراي ماکل آلبيت و همچنين ماکل آلبيت و کارلسبارد تواما در آنها ديده مي‌شود. ما کل پرکليين نيز در اين پلاژيوکلازها ظاهر مي‌شود.

کانيهاي فرومنيزين گابروها

پيروکسن‌هاي گابروي معمولي اوژيت و ديو پسيديک مي باشد. انکلوزيونهاي ايلمنيت و ساير اکسيدهاي آهن در پيروکسن‌ها ممکن است توليد ساخت شاليدن بنمايد. در نوريت‌ها و هيپريت‌هاي هيپرتين مهمترين کاني تيره رنگ مي‌باشد و ممکن است داراي پلئوکروشيم باشد، انستاتيت نيز گاهي ديده مي‌شود. اليوين اين سنگها معمولا از نوع متوسط است ولي در بعضي گابروها که داراي آهن زياد مي‌باشند از نوع فاياليت مي‌باشد.

سنگ هاي اليوين گابرو و تروکتوليت کمياب تر از گابروهاي پيروکسن‌دار است و به همين ترتيب اليوين نوريت‌ها از نوريت‌هاي ديگر کمياب‌تر است. گابروهايي که داراي هورنبلند بصورت کافي اوليه باشد فقط در نواحي محدودي يافت مي‌شود ولي هورنبلند ثانويه که در نتيجه جانشيني پيروکسن‌ها بوجود آمده باشد زياد ديده مي‌شود. رنگ هونبلندهاي اوليه قهوه‌اي در گاهي سبز رنگ است در صورتي که رنگ هورنبلندهاي ثانويه سبز يا سبز روشن مي‌باشد.

کانيهاي فرعي

بيوتيت به عنوان کاني فرعي در بعضي انواع گابروها ديده مي‌شود و در برخ نوريت‌ها و گابروها به حدي زياد است که مي‌توان آن را جزء کانيهاي عادي سنگ دانست. کوارتز نيز ممکن است به مقدار خيلي کم در اين سنگها ظاهر شود(مخصوصاٌ در نوريت‌ها و هورنبلند گابروها) . در برخي گابروها که به نام کوارتز گابرو ناميده مي‌شود ، کوارتز مقدارش به حدي است که مي‌توان به آن کاني شاخص اطلاق کرد.
مهمترين کانيهاي فرعي اين سنگها عبارتند از: آپاتيت ، منيتيت ، ايلمنت و اسپنيل و به مقدار کمتري پيريت ، پيروتين ، گروناها ، اسفن و اثري از فلدسپاتوئيدها نيز در انواع قليايي اين سنگها ديده مي‌شود.
کروميت به عنوان کاني فرعي در انواع تروکتوليت‌هاديده مي‌شود. بعضي از نوريت‌ها داراي سيليملنيت ، آندالوزيت ، کورديريت و گرونا است که بيشتر ممکن است از سنگهاي همبر سنگ اضافه شده باشد.

دگرساني گابروها

پلاژيوکلازها دگرسان شده تبديل به آلبيت و زوئيزيت و يا ساير کانيهاي دسته اپيدوت مي‌شود. پيروکسن‌ها که ممکن است آمفيبول جانشين آنها شده باشد دگرسان شده به کلريت ، تالک و سرپانتين تبديل مي‌شوند. اليوين در اثر دگرساني به سرپانتين و مانيتيت تبديل مي‌گردد.

ساخت و بافت گابروها

گابروها معمولا داراي بافت دانه‌اي با دانه‌هاي متوسط تا درشت و نيم شکل‌دار هستند. بافت پگماتيتي خيلي به ندرت در اين سنگها ديده مي‌شود. بافت پورفيري کمياب است ولي بافت گنيسي و نوار ممکن است ديده شود. هم پلاژيوکلازها و هم اليوين‌هاي اين سنگها ممکن است کم و بيش بصورت موازي باهم قرار گرفته باشند. يکي ديگر از بافت‌هاي معمولي اين سنگها بافت افي تيک است که در آن تعدادي بلور نسبتا ريز پلاژيوکلاز در داخل بلور درشت پيروکسن ديده مي شود و معرف تبلور همزمان اين دو کاني در سنگ است.
در اين سنگها بافت اربيکولار نيز گاهي ديده شده است. در برخي از توده‌هاي نفوذي گابرو بافت و درشتي دانه‌ها و ترکيب سنگ ممکن است از يک نقطه به نقطه ديگر تغيير فاحشي داشته باشد. در گابروها معمولا آلبيت منيتيت شکل‌دار و پيروکسن و اليوين و پلاژيوکلازها نيمه شکل‌دار مي‌باشد و اگر کوارتز وارتوز وجود داشته باشد فضاي باقيمانده بين ساير دانه‌ها را پر مي‌کند. ساخت کرونا يا تاجي يا نوارهاي حاصله در نتيجه فعل و انفعال شيميايي ماگمايي باقي مانده روي بلور در اين دسته از سنگها بخصوص دور اليوينها و منيتيت‌ها و پيروکسن‌ها مخصوصا وقتي در همبري پلاژيوکلازها قرار گرفته باشد خيلي زياد ديده مي‌شود.

 

محل تشکيل گابروها

گابرو ونوريت معمولا در حاشيه باتوليتها و بصورت توده‌هاي نفوذي که در اولين مراحل باتوليت‌هاي مرکب بوجود مي‌آيد و همچنين بصورت توده‌هاي نفوذي مستقل که ممکن است مطبق نيز باشد. همچنين ممکن است به صورت طبقاتي در بين توده‌هاي مطبق پريدوتيتي ديده شوند.
تروکتوليت‌ها همراه با پريدوتيت‌ها ظاهر مي‌شوند. انورتوزيت‌ها نيز ممکن است بصورت توده‌هاي نفوذي بزرگ که اکثرا در پرکامبرين تشکيل شده است و پلاژيوکلاز آنها لابرادوريت يا آندزين است. و يا بصورت توده‌هايي در لوپوليت‌هاي پريدوتيتي که پلاژيوکلاز آنها از نوع بيتونيت است و به صورت توده‌هاي محدودي که در اثر عمل سگوگاليون در سنگهاي گابرويي بوجود مي‌آيند.

 

كاربرد

گابرو هم به عنوان سنگ لاشه (در جاده سازي، ساخت تونل و پل سازي) و هم به عنوان سنگ تزئيني و نما در فضاهاي دروني و بيروني ساختمانها كاربرد دارد. در اكثر كشورهاي جهان اين نوع سنگ در صورت آلتره نبودن يكي از بهترين انواع سنگ ساختماني محسوب مي شود.